2 ΣΧΟΛΙΑ

Οι Νεάτερνταλ έφτασαν στη Νάξο πριν από 200.000 χρόνια!

Πολλά μυστικά έκρυβε ο λόφος Στελίδα στη δυτική ακτή της Νάξου, περίπου τρία χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Χώρας, καθώς φαίνεται ότι εκεί σημειώθηκε η αρχαιότερη γνωστή εγκατάστασης και δραστηριότητα στο Κεντρικό Αιγαίο τόσο από Νεάτερνταλ όσο και από σύγχρονους ανθρώπους (Homo sapiens).

Μια νέα επιστημονική έρευνα χρονολόγησε περίπου 9.000 ευρήματα της περιοχής και βρήκε ότι αυτά εκτείνονται χρονικά -σε διαδοχικά στρώματα- πριν από 13.000 έως τουλάχιστον 200.000 χρόνια.

Είναι η πρώτη φορά που επιβεβαιώνεται τόσο παλαιά πολιτισμική δραστηριότητα στο Κεντρικό Αιγαίο, κατά τη Μέση Πλειστόκαινο περίοδο. Έως τώρα μόνο στις δύο όχθες του Αιγαίου (ηπειρωτική Ελλάδα και Ανατολία) είχαν βρεθεί ίχνη Νεάντερταλ και άλλων ανθρώπων πριν τον Homo sapiens.

Ανάμεσα στα ευρήματα της Στελίδας βρίσκονται ορισμένα που, σύμφωνα με τους επιστήμονες, παρέχουν βάσιμες ενδείξεις για ύπαρξη Νεάντερταλ στο νησί έως και 200.000 χρόνια πριν. Χωρίς μάλιστα να αποκλείεται -αν και ακόμη δεν αποδεικνύεται- να επρόκειτο για…ναυτικούς, αφού η παρουσία τους εκεί μπορεί να δικαιολογηθεί είτε με την υπόθεση ότι κατά καιρούς (σε εποχές παγετώνων) η στάθμη των υδάτων ήταν πολύ πιο χαμηλή και άρα ήταν πιο εύκολο να φθάσει κανείς στη σημερινή Νάξο ακόμη και με τα πόδια, είτε με την υπόθεση ότι έφθασαν εκεί με κάποιο πλεούμενο «πηδώντας» από νησί σε νησί (τότε θα υπήρχαν περισσότερα), είτε μέσα από ένα συνδυασμό και των δύο τρόπων.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον αγγλικής καταγωγής αναπληρωτή καθηγητή Τρίσταν Κάρτερ του Τμήματος Ανθρωπολογίας του καναδικού Πανεπιστημίου ΜακΜάστερ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό Science Advances, εκτιμούν πιθανό να υπήρξαν εναλλακτικές διαδρομές από την Αφρική και την Ανατολία προς τη νοτιοανατολική Ευρώπη τόσο για τους Homo sapiens της Πρώιμης Ανώτερης Παλαιολιθικής ή Ωρινάκιας περιόδου, οι οποίοι πιθανώς διέσχιζαν το Αιγαίο με πλεούμενα, όσο και για τους ακόμη παλαιότερους προ-sapiens μεταναστευτικούς πληθυσμούς όπως οι Νεάντερταλ, οι οποίοι ίσως έβρισκαν τρόπο να ταξιδεύουν στο Αιγαίο δια ξηράς, όταν τα νερά είχαν πολύ χαμηλότερη στάθμη, ή ακόμη κάνοντας διαδοχικές σύντομες θαλάσσιες διαδρομές.

Η έως τώρα κυρίαρχη αντίληψη είναι ότι η θάλασσα του Αιγαίου αποτελούσε αξεπέραστο εμπόδιο για όσους ήθελαν πριν χιλιάδες χρόνια να περάσουν από την Μικρά Ασία στην ηπειρωτική Ελλάδα. Συνεπώς ως πιθανότερος διάδρομος για την μετακίνηση από την Ανατολή προς την Ευρώπη θεωρήθηκε η περιοχή της Θράκης.

Όμως έρχονται στο φως συνεχώς νέα στοιχεία από αρχαιολογικές και παλαιογεωγραφικές έρευνες σε νησιά (Κρήτη, Φλόρες και Σουλαβέζι Ινδονησίας κ.α.), που αμφισβητούν πια αυτή την άποψη. Η έρευνα στη Στελίδα Νάξου αποτελεί κομβικό στοιχείο, επιβεβαιώνοντας ότι πριν 200.000 χρόνια στο νησί υπήρχε ανθρώπινη παρουσία.

Όπως δείχνουν οι ανασκαφές, η περιοχή αυτή της Νάξου είχε κατά διαστήματα κατοικηθεί πιο μόνιμα ή περιστασιακά, μεταξύ άλλων από Homo sapiens πριν 30.000 έως 40.000 χρόνια (που έφθασαν εκεί μάλλον δια θαλάσσης), καθώς επίσης πιο πρόσφατα από μεσολιθικούς κυνηγούς-συλλέκτες (μετά το 10.000 π.Χ.), οι οποίοι αναμφίβολα χρησιμοποίησαν πλεούμενα, καθώς πλέον οι πάγοι είχαν λιώσει και η στάθμη του Αιγαίου είχε ανέβει.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, πρέπει να αναθεωρηθεί ο έως τώρα παραγνωρισμένος ρόλος του Αιγαίου, όσον αφορά τα διαδοχικά κύματα εξάπλωσης των προγόνων μας από ανατολάς προς δυσμάς.

Αν πράγματι η εξάπλωση μέσω του κεντρικού Αιγαίου έγινε μέσω πλεούμενων, τότε αυτό σημαίνει ότι μπορεί ακόμη και οι Νεάντερταλ να είχαν πολύ ανώτερες νοητικές, γλωσσικές, τεχνικές και πρακτικές ικανότητες από ό,τι πιστεύεται συνήθως.

Όπως τόνισε ο Τ.Κάρτερ στο Αθηναϊκό και Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, «η Στελίδα είναι η αρχαιότερη αρχαιολογική τοποθεσία στο κεντρικό Αιγαίο, ηλικίας τουλάχιστον 200.000 ετών. Εκεί έχουν βρεθεί επίσης τα αρχαιότερα στοιχεία ανθρώπινης δραστηριότητας στις Κυκλάδες. Στην ίδια τη Νάξο προηγουμένως, προτού αρχίσουμε την έρευνα μας, η αρχαιότερη τοποθεσία ήταν το σπήλαιο του Ζα ηλικίας 7.000 ετών, συνεπώς επεκτείναμε την ιστορία του νησιού κατά 193.000 χρόνια στο παρελθόν».

«Επίσης ανακαλύψαμε εργαλεία που σχετίζονται με τους Νεάντερταλ και αυτό αποτελεί την πρώτη έμμεση ένδειξη για παρουσία Νεάντερταλ στο Κεντρικό Αιγαίο και στις Κυκλάδες. Ακόμη βρήκαμε εργαλεία που σχετίζονται με πληθυσμούς πριν και από τους Νεάντερταλ», τονίζει.

Ο κ. Κάρτερ, ο οποίος κάνει έρευνα στη Νάξο από το 1994, ανέφερε ότι «το πιο συναρπαστικό εύρημα για τους περισσότερους αρχαιολόγους, με διαστάσεις μεγαλύτερες από την ελληνική αρχαιολογία, είναι πως η έρευνα μας αποδεικνύει ότι πληθυσμοί αρχαιότεροι του Homo sapiens βρίσκονταν στο κεντρικό Αιγαίο. Κατ' επέκταση, αυτό σημαίνει ότι η εν λόγω περιοχή αποτέλεσε εναλλακτική διαδρομή προς την Ευρώπη για την εξάπλωση των αρχαίων ανθρώπων. Προηγουμένως ως μόνη δυνατή διαδρομή μεταξύ Αφρικής-Ασίας-Ευρώπης θεωρείτο η περιοχή Μαρμαρά-Θράκης».


ΣΧΟΛΙΑΑΡΘΡΟΥ
ΣΧΟΛΙΟΣΟΥ
ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΣΧΟΛΙΑ
DaltonsBrothers - 17/10/2019 21:27

Πω πω φτυστός ο Τάκης και ο 'Ακης προγονός τους παίζει να είναι.

billinio - 17/10/2019 07:07

Ο Μπογδάνος?

ΕΠΟΜΕΝΟ